Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland
Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland

Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland

Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland (tiếng Anh: United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland), thường gọi tắt là Anh Quốc, Vương Quốc Anh, Liên hiệp Anh hoặc Anh (tiếng Anh: United Kingdom) là một quốc gia có chủ quyền tại châu Âu. Quốc gia này nằm tại ngoài khơi đại lục châu Âu, bao gồm đảo Anh và phần đông bắc của đảo Ireland, cùng nhiều đảo nhỏ. Bắc Ireland là bộ phận duy nhất của Vương quốc Liên hiệp Anh có biên giới trên bộ với quốc gia khác: Cộng hòa Ireland.[nb 1] Ngoài biên giới trên bộ này, bao quanh Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland là Đại Tây Dương, trong đó biển Bắc tại phía đông và eo biển Manche tại phía nam. Biển Ireland nằm giữa đảo Anh và đảo Ireland. Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland có diện tích 243.610 km², là quốc gia có chủ quyền rộng thứ 78 trên thế giới và rộng thứ 11 tại châu Âu.Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland là quốc gia đông dân thứ 22 trên thế giới, với khoảng 64,1 triệu cư dân vào năm 2013.[10] Đây là một quốc gia quân chủ lập hiến theo thể chế dân chủ đại nghị.[11][12] Thủ đô Luân Đôn là một thành phố toàn cầu và là trung tâm tài chính, và cũng là khu vực đô thị lớn thứ tư tại châu Âu.[13] Các vùng đô thị lớn khác tập trung quanh Manchester, Birmingham, LeedsGlasgow. Quân chủ hiện nay là Nữ vương Elizabeth II, bà cai trị từ năm 1952. Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland gồm bốn quốc gia: Anh (England), Scotland, Wales, và Bắc Ireland.[14] Ba quốc gia sau có chính phủ được phân quyền,[15] Guernsey, Jersey, và đảo Man không phải là bộ phận không thể tách rời của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland, các lãnh thổ này là vùng tự trị, thuộc địa hoàng gia và Chính phủ Anh Quốc chịu trách nhiệm về quốc phòng và đại diện quốc tế.[16] Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland cũng có 14 lãnh thổ hải ngoại,[17] các lãnh thổ đang tranh chấp là quần đảo Falkland, Gibraltar, và Lãnh thổ Ấn Độ Dương.Quan hệ giữa các quốc gia trong Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland thay đổi theo thời gian. Wales được hợp nhất vào Vương quốc Anh (England) theo các Đạo luật Liên Minh vào năm 1536 và 1543. Một hiệp định giữa Anh và Scotland có kết quả là một Vương quốc Anh (Great Britain) thống nhất vào năm 1707, đến năm 1801 thì vương quốc này hợp nhất với Vương quốc Ireland để hình thành Vương quốc Liên hiệp Anh và Ireland. Năm 1922, 5/6 lãnh thổ Ireland ly khai khỏi Vương quốc Liên hiệp, để lại Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland như hiện nay.[nb 2] Các lãnh thổ hải ngoại của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland nguyên là những thuộc địa, chúng là tàn dư của Đế quốc Anh từng bao phủ gần một phần tư đại lục trên thế giới vào cuối thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX và là đế quốc lớn nhất trong lịch sử. Ảnh hưởng của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland có thể nhận thấy trong ngôn ngữ, văn hóa, hệ thống tư pháp của nhiều cựu thuộc địa.Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland là một quốc gia phát triển, có kinh tế lớn thứ năm thế giới theo GDP danh nghĩa và lớn thứ 9 theo sức mua tương đương theo số liệu vào năm 2016. Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland được nhận định là có một kinh tế thu nhập cao và được phân loại là rất cao trong chỉ số phát triển con người. Đây là quốc gia công nghiệp hóa đầu tiên trên thế giới, là cường quốc đứng đầu thế giới trong thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX.[18][19] Ngày nay, Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland vẫn là một đại cường quốc, với các ảnh hưởng đáng kể về kinh tế, văn hóa, quân sự, khoa học, và chính trị trên quy mô quốc tế.[20][21] Đây là một quốc gia vũ khí hạt nhân được công nhận và xếp hạng 7 về chi tiêu quân sự trên thế giới vào năm 2016.[22] Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland là một thành viên thường trực trong Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc kể từ phiên họp đầu tiên của cơ cấu này vào năm 1946. Quốc gia này cũng là thành viên của Thịnh vượng chung các Quốc gia, G7, G8, G20, NATO, OECD, và WTO.

Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland

Tiếng Scotland Ulster: Claught Kängrick o Docht Brätain an Norlin Airlann
• Thượng viện Viện Quý Tộc
Múi giờ UTC⁠ (GMT, WET[note 1])
Tiếng Gael Scotland: Rìoghachd Aonaichte Bhreatainn is Èireann a Tuath
• Mật độ 255,6/km2 (hạng 50)
98,7/mi2
• Thủ tướng Boris Johnson
Thủ đôvà thành phố lớn nhất Luân Đôn
51°30′B 0°7′T / 51,5°B 0,117°T / 51.500; -0.117
Gini? (2014)  31,6[8]
trung bình
• Bình quân đầu người 43.902 USD (hạng 13)
Tiếng Wales: Teyrnas Unedig Prydain Fawr a Gogledd Iwerddon
Tôn giáo chính (2011[2][3])
Tên dân tộc Người Anh
• Liên minh cá nhân dưới quyền James IV và I của Anh 24 tháng 3 năm 1603
Ngôn ngữ địa phươngvà ngôn ngữ thiểu số
• Mặt nước (%) 1.34
• Hạ viện Viện Thứ Dân
Lập pháp Nghị viện
• Các đạo luật liên hiệp Anh và Ireland 1 tháng 1 năm 1801
• Gia nhập EC 1 tháng 1 năm 1973
Tiếng Ireland: Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Thuaisceart Éireann
Tên miền Internet .uk[note 4]
Tiếng Man: Reeriaght Unnaneysit ny Bretyn Mooar as Nerin Hwoaie
• Nữ hoàng Elizabeth II
• Mùa hè (DST) UTC+1 (Giờ mùa hè Anh, WEST)
Giao thông bên trái[note 2]
• Điều tra 2011 63.181.775[6] (hạng 22)
Chính phủ Đơn nhất thể chế đại nghị
quân chủ lập hiến
Ngôn ngữ chính thứcvà ngôn ngữ quốc gia Tiếng Anh
• Ước lượng 2017 66.040.229[5] (hạng 22)
GDP  (danh nghĩa) Ước lượng 2016
Sắc tộc (2011)
Tiếng Cornwall: Rywvaneth Unys Breten Veur ha Kledhbarth Iwerdhon
• Tổng số 2,65 nghìn tỷ USD[7] (hạng 5)
HDI? (2017)  0,909[9]
rất cao · hạng 33
GDP  (PPP) Ước lượng 2016
• Tổng cộng 243.610 km2[4] (hạng 78)
94.060 mi2
Cách ghi ngày tháng nn.tt.nnnn (AD)
Mã điện thoại +44[note 3]
Đơn vị tiền tệ Bảng Anh (£) (GBP)
Tiếng Scotland:Tiếng Scotland Ulster:Tiếng Wales:Tiếng Cornwall:Tiếng Gael Scotland:Tiếng Ireland:Tiếng Man:
Tên bản ngữ
Mã ISO 3166 GB
• Các đạo luật liên hiệp Anh và Scotland 1 tháng 5 năm 1707
Tiếng Scotland: Unitit Kinrick o Great Breetain an Northren Ireland
• Các đạo luật sáp nhập Wales vào Anh 1535 và 1542
• Đạo luật hiến pháp Nhà nước Tự do Ireland 5 tháng 2 năm 1922

Tài liệu tham khảo

WikiPedia: Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland http://www.aci.aero/aci/aci/file/Press%20Releases/... http://www.theaustralian.com.au/news/opinion/camer... http://www.alpn.edu.au/node/66 //nla.gov.au/anbd.aut-an35142153 http://www.hls-dhs-dss.ch/textes/f/F003356.php http://www.atlapedia.com/online/countries/unitedki... http://www.bbc.com/news/live/uk-politics-39424391?... http://www.bbc.com/news/uk-scotland-29270441 http://www.bleedingcool.com/2012/12/10/before-watc... http://www.bloomberg.com/news/2010-11-25/rba-s-ste...