Chăm Pa
Chăm Pa

Chăm Pa

Đông Nam Á thời tiền sửXem thêmChăm Pa (tiếng Phạn: चम्पा, Chữ Hán: 占婆 Chiêm Bà, tiếng Chăm: Campa) là một quốc gia cổ từng tồn tại độc lập liên tục qua các thời kỳ từ năm 192 đến năm 1832. Cương vực của Chăm Pa lúc mở rộng nhất trải dài từ dãy núi Hoành Sơn, Quảng Bình ở phía Bắc cho đến Bình Thuận ở phía nam và từ biển Đông cho đến tận miền núi phía tây của nước Lào ngày nay.Qua một số danh xưng Lâm Ấp, Panduranga, Chăm Pa trên phần đất nay thuộc miền Trung Việt Nam. Văn hóa Chăm Pa chịu ảnh hưởng của văn hóa Ấn ĐộJava đã từng phát triển rực rỡ với những đỉnh cao nghệ thuật là phong cách Đồng Dương và phong cách Mỹ Sơn A1 mà nhiều di tích đền tháp và các công trình điêu khắc đá, đặc biệt là các hiện vật có hình linga vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay cho thấy ảnh hưởng của Ấn giáoPhật giáo là hai tôn giáo chính của chủ nhân vương quốc Chăm Pa xưa.Chăm Pa hưng thịnh nhất vào thế kỷ 9 và 10 và sau đó dần dần suy yếu dưới sức ép của các vương triều Đại Việt từ phía Bắc và các cuộc chiến tranh với Đế quốc Khmer. Năm 1471, Chăm Pa chịu thất bại nặng nề trước Đại Việt và bị mất phần lớn lãnh thổ phía bắc vào Đại Việt. Phần lãnh thổ còn lại của Chăm Pa bị chia nhỏ thành các tiểu quốc, và tiếp tục sau đó dần dần bị các chúa Nguyễn thôn tính và đến năm 1832 toàn bộ vương quốc chính thức bị sáp nhập vào Việt Nam dưới triều vua Minh Mạng.

Chăm Pa

• Quốc gia tự trị dưới sự bảo hộ của các chúa Nguyễn 1697
Tôn giáo chính Shiva giáo, Phật giáo, Kỳ Na giáo, Hồi giáo
Hiện nay là một phần của  Việt Nam
 Lào
 Campuchia
Chính phủ Phong kiến
• Tiêu vong 1832
Ngôn ngữ thông dụng Tiếng Chăm
Tiếng Phạn[1] và sắc dân vùng cao.
Lịch sử  
Thủ đô Kandapurpura (192 - 605)
Simhapura (605 - 757)
Virapura (757 - 875)
Indrapura (875 - 982)
Vijaya (982 - 1471)
Panduranga (1471 - 1832)
Raja-di-raja  
• Thành lập 192
• Tổng cộng 115.000 km2
44.402 mi2
• 1000 k. 600,000

Tài liệu tham khảo

WikiPedia: Chăm Pa http://id.loc.gov/authorities/names/n85030404 http://www.amphonesinh.info/champa/ http://www.nus.ari.edu.sg/pub/wps.htm http://www.nus.ari.edu.sg/pub/wps.htm. http://www.ari.nus.edu.sg/docs/wps/wps03_003.pdf http://www.ari.nus.edu.sg/showfile.asp?eventfileid... http://www.ari.nus.edu.sg/showfile.asp?pubid=304&t... http://cand.com.vn/Khoa-hoc-Quan-su/Phat-hien-than... http://www.unet.org.vn/heritage/myson.htm http://www.hue.vnn.vn/disandulich/2004/12/47997/