Ả Rập Xê Út
Ả Rập Xê Út

Ả Rập Xê Út

Ả Rập Xê Út (hay Saudi Arabia), tên chính thức là Vương quốc Ả Rập Xê Út (tiếng Ả Rập: المملكة العربية السعودية‎ al-Mamlakah al-‘Arabiyyah as-Su‘ūdiyyah, phát âm (trợ giúp·thông tin)) là một quốc giachủ quyền tại Tây Á, chiếm phần lớn bán đảo Ả Rập. Quốc gia này có diện tích đất liền khoảng 2,15 triệu km², là quốc gia rộng lớn thứ 5 tại châu Á và rộng lớn thứ nhì trong thế giới Ả Rập (sau Algérie). Ả Rập Xê Út có biên giới với JordanIraq về phía bắc; Kuwait về phía đông bắc; Qatar, BahrainCác Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất về phía đông; Oman về phía đông nam; và Yemen về phía nam. Ả Rập Xê Út tách biệt với IsraelAi Cập qua vịnh Aqaba. Đây là quốc gia duy nhất có cả bờ biển ven biển Đỏ cùng vịnh Ba Tư, và hầu hết địa hình là các hoang mạc khô hạn hoặc địa mạo cằn cỗi.Lãnh thổ Ả Rập Xê Út ngày nay khi xưa là 4 khu vực riêng biệt: Hejaz, Najd, bộ phận của Đông Ả Rập (Al-Ahsa) và Nam Ả Rập ('Asir).[9] Vương quốc Ả Rập Xê Út được Ibn Saud thành lập vào năm 1932, "Saud" (Xê Út) trong quốc hiệu bắt nguồn từ hoàng tộc Saud, thể hiện quan điểm quốc gia là tài sản cá nhân của hoàng tộc.[10][11] Ibn Saud thống nhất bốn khu vực thành một quốc gia duy nhất thông qua một loạt cuộc chinh phạt bắt đầu từ năm 1902. Ả Rập Xê Út từ đó là một quốc gia quân chủ chuyên chế, thực chất là một chế độ độc tài thế tập do các dòng Hồi giáo cai trị.[12][13] Phong trào tôn giáo Wahhabi cực bảo thủ thuộc phái Hồi giáo Sunni được gọi là "đặc điểm nổi bật của văn hóa Ả Rập Xê Út", được truyền bá toàn cầu phần lớn nhờ tài trợ từ mậu dịch dầu khí.[12][13] Ả Rập Xê Út đôi khi được gọi là "Vùng đất Hai Thánh đường" để ám chỉ Al-Masjid al-Haram (tại Mecca), và Al-Masjid an-Nabawi (tại Medina), đó là hai địa điểm linh thiêng nhất trong Hồi giáo. Ả Rập Xê Út có tổng dân số là 33 triệu vào năm 2017, trong đó có hàng triệu người là ngoại kiều.[14] Ngôn ngữ chính thức quốc gia là tiếng Ả Rập.Dầu mỏ được phát hiện vào ngày 3 tháng 3 năm 1938, sau đó có một số phát hiện khác tại vùng Đông.[15] Ả Rập Xê Út từ đó trở thành quốc gia sản xuất và xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới, có trữ lượng dầu mỏ lớn thứ nhì và trữ lượng khí đốt lớn thứ sáu thế giới.[16] Quốc gia này được Ngân hàng Thế giới phân loại là nền kinh tế thu nhập cao với chỉ số phát triển con người ở mức cao,[17] và là quốc gia Ả Rập duy nhất trong G-20.[18] Tuy nhiên, kinh tế Ả Rập Xê Út kém đa dạng nhất trong Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh, ngoài khai thác tài nguyên thì không có bất kỳ lĩnh vực dịch vụ hay sản xuất nào đáng kể.[19] Quốc gia này bị chỉ trích vì cách thức đối xử với nữ giới và sử dụng hình phạt tử hình.[20] Ả Rập Xê Út là quốc gia chi tiêu quân sự nhiều thứ tư trên thế giới theo số liệu vào năm 2014,[21][22] và trong giai đoạn 2010–14, SIPRI nhận thấy Ả Rập Xê Út là quốc gia nhập khẩu vũ khí lớn thứ nhì trên thế giới.[23] Ả Rập Xê Út được nhìn nhận là một cường quốc khu vựccường quốc bậc trung.[24] Ngoài Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh, quốc gia này còn là một thành viên tích cực trong Tổ chức Hợp tác Hồi giáoTổ chức các nước xuất khẩu dầu lửa.[25]

Ả Rập Xê Út

• Hiến pháp hiện hành 31 tháng 1 năm 1992
GDP  (PPP) Ước lượng 2018
• Thái tử Mohammad bin Salman
• Mặt nước (%) 0.7
• Mật độ 15/km2 (hạng 216)
38,8/mi2
• Tổng cộng 2.149.690[2] km2 (hạng 12)
830.000 mi2
Đơn vị tiền tệ Riyal Ả Rập Xê Út (SR) (SAR)
Lập pháp Không có[lower-alpha 1]
• Vua Salman bin Abdulaziz
• Thống nhất 23 tháng 9 năm 1932
HDI? (2017)  0,853[8]
rất cao · hạng 38
• Tổng số 748 tỷ USD[6] (hạng 18)
Tên miền Internet
• Bình quân đầu người 22,649 USD[6] (hạng 36)
Tên dân tộc
Mã ISO 3166 SA
GDP  (danh nghĩa) Ước lượng 2018
• Được công nhận bởi Liên hiệp quốc 24 tháng 10 năm 1945
Cách ghi ngày tháng nn/tt/nnnn (AH)
Thủ đôvà thành phố lớn nhất Riyadh
24°39′B 46°46′Đ / 24,65°B 46,767°Đ / 24.650; 46.767
Múi giờ UTC+3 (AST)
Chính phủ Quân chủ chuyên chế Hồi giáo đơn nhất[4][5]
Mã điện thoại +966
Ngôn ngữ chính thức Tiếng Ả Rập chuẩn[2]
Ngôn ngữ giao tiếp Tiếng Ả Rập
Gini? (2013) 45,9[7]
trung bình
Giao thông bên phải
• Ước lượng 2018 33.413.660 (hạng 40)
Tôn giáo chính Hồi giáo[3]

Tài liệu tham khảo

WikiPedia: Ả Rập Xê Út http://www.thenational.ae/arts-culture/art/carved-... http://www.hls-dhs-dss.ch/textes/f/F003425.php http://www.chinadaily.com.cn/world/2015-01/23/cont... http://stream.aljazeera.com/story/201306180036-002... http://www.aljazeera.com/news/2015/03/saudi-arabia... http://www.aljazeera.com/news/2017/09/saudi-arabia... http://www.aljazeera.com/news/middleeast/2014/04/s... http://www.arabianbusiness.com/saudi-king-gives-bi... http://arabnews.com/saudiarabia/article199149.ece http://arabnews.com/saudiarabia/article238363.ece